De smaak van reiger


Recensie De smaak van reiger door Pierre Peeters:
In dit aparte maar uiterst interessante boek bracht samensteller Peter Müller negentien verhalen samen over het eten van diverse vogels. We kunnen ‘smullen’ van gekende soorten zoals de kraai, de spreeuw en de houtduif, maar ook de minder gekende pijlstormvogel, naast de uitgestorven dodo komen aan bod. Eén hoofdstuk behandelt ook het fenomeen van de doodgereden vogels.

In het voorwoord wordt de opzet en de idee achter dit boek uiteengezet, zijnde dat in 2018 een dakloze Rus in Den Haag betrapt werd tijdens het braden van een blauwe reiger.

De samensteller onderzocht daarop het fenomeen van het eten van vogels en zocht antwoorden op vragen als: wat is de reden dat mensen vogels eten? Welke mensen/bevolkingsgroepen eten vogels? Zijn alle vogels geschikt om op te eten? Zit er iets achter dit fenomeen?…

Zelf had ik mij al vaak de bedenking gemaakt wanneer een sierlijke reiger mijn tuin overvloog of ik hem zag waden in sloten of beken: is deze vogel al dan niet geschikt voor consumptie?.

Vaak dacht ik dan terug aan de verhalen van mijn ouders en grootouders die ooit vertelden dat mussen, duiven en spreeuwen in de oorlog vaak op het menu stonden bij gebrek aan ander vlees.

De beschreven vogels werden vorige eeuw en lang daarvoor door individuele personen en verschillende bevolkingsgroepen uitvoerig bejaagd en op het menu gezet. Uit alle verzamelde verhalen blijkt dat in eerste instantie niet gejaagd werd om te jagen of te doden om te doden, neen men schoot of ving een bepaalde vogelsoort uit noodzaak: uit honger.

Alles wat gebruikt kon worden van de restanten, werd ook nuttig aangewend: pluimen en dons om zich warm te houden en te gebruiken in o.a. kledij; delen van het skelet om gebruiksvoorwerpen zoals naalden te maken,… Doorheen de tijd werd er echter niet meer uit noodzaak, maar wel voor het jachtplezier en voor de onsmakelijke smakelijke bourgondische geneugten van enkelingen, jacht op deze dieren gemaakt.

Het is verbijsterend te lezen dat nu, ondanks het verbod op jagen en doden van vogels in vele landen, al dan niet oogluikend de traditie wordt verdergezet en onze gevleugelde en gevederde vrienden op een bord kunnen belanden. Vooral rond de Middellandse Zee worden ze massaal voor verbruik afgeschoten en bejaagd. Schrijnend vind ik dat zelfs oud-president François Mitterrand zich hiertoe verlaagde en voor hij stierf nog eens volop wou genieten van delicatessen waaronder het schattige broed- en zangvogeltje de Ortolaan, dat op een wel heel speciale manier wordt gedood, gegaard en verorberd en waarvan niets verloren gaat.

Elk hoofdstuk wordt voorafgegaan door een mooie zwart-wittekening van de behandelde soort met daaronder de gangbare benaming, gevolgd door de officiële Latijnse benaming. Daaronder staat een quote of een vermelding uit de desbetreffende tekst.

In bijna alle teksten wordt de smaak van de vogels beschreven na een bereiding als koken, stoven, braden, fermenteren…het ene al lekkerder dan het andere.

Maar laat het duidelijk zijn, dit boek is geen kookboek en gelukkig staan er geen uitgeschreven recepten in.
Het boek kan evenmin de aanzet zijn om vogelsoorten nu te gaan bejagen en massaal te gaan opeten. Het is eigenlijk een aanklacht tegen de vele misbruiken en het omzeilen van wetten en reglementeringen rond het opeten van bepaalde beschermde gevleugelde dieren.

Illustratie: Medy Oberendorff

Ik ben met heel veel enthousiasme dit boek gaan lezen en heb het ook al herlezen. Ik genoot van de ganse opzet, van de fijne uiteenzettingen en de culturele en geschiedkundige achtergrond en duiding bij de artikels. Mijn ontzetting blijft echter groot te vernemen dat dit cultuurfenomeen nog niet uitgestorven is. Hopelijk kan dit boek ertoe bijdragen deze ‘traditie’ een halt toe te roepen.

Het boek is een aanrader voor elke vogelaar en natuurliefhebber.
Voor de opzet, voor de mooie verzorgde uitgave, voor de prachtige illustraties, waardeer ik het boek graag met 5 sterren.

★★★★★
Titel: De smaak van reiger | Auteurs: Bert Keizer, Chris van Eck, Koos Dijksterhuis, Kees Moeliker, Perry Moree, Peter Müller, Rolf van de Pavert, Robin Shillcock en Jelle Reumer | Samensteller: Peter Müller | Illustraties: Medy Oberendorff | Uitgeverij Müller | Categorie: Wetenschap – Informatief – Vogels | Verkrijgbaar als: paperback | 184 pagina’s | ISBN13: 9789081388794 | Verkrijgbaar sinds: oktober 2020 | Recensent: Pierre Peeters | Datum recensie: 06-11-2020 | Prijs: €19.95 | Bestellen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.