De crèche


Recensie De crèche door Jolanda Kalkman:

Donderdag 4 september 1941
Betty Oudkerk stapt met rechte rug en in haar verpleegstersjurk de tram in. Aan de Plantage Middenlaan stapt ze uit. Daar is de Joodse crèche gevestigd, precies tegenover de Hollandsche Schouwburg. Vandaag is haar eerste werkdag als kinderverzorgster. De directrice, mevrouw Pimentel, legt aan de nieuwe kinderverzorgsters uit wat er van hen verwacht wordt. Betty is erg blij dat ze hier terecht is gekomen. Ze is altijd al gek op kleine kinderen geweest. Wat ze dan nog niet weet, is dat de Duitsers de crèche binnen zeer korte tijd zullen gaan transformeren tot een verzamelplek waar Joodse kinderen terecht kunnen voordat ze op transport gaan.

“Als ik aankom op de Plantage Middenlaan staat er een rij voor de draaideur bij de schouwburg. Een voor een verdwijnen de mensen in het zwarte gat. Het monster wordt weer rijkelijk gevoerd. Gezinnen met kinderen, ouden van dagen, zwangere moeders, baby’s, ze verdwijnen allemaal in zijn muil. Ik kan er niet naar kijken en vlucht de crèche in.”-Elle van Rijn

Elle van Rijn heeft met De crèche het waargebeurde verhaal van Betty Oudkerk verteld. Samen met de andere kinderverzorgers en onder leiding van Pimentel wisten ze ruim zeshonderd kinderen te redden. Helaas is dit aantal slechts een kwart of een vijfde deel van alle kinderen die in de periode juli 1942 en september 1943 in de crèche hebben gezeten. Toch hebben deze kinderen door de moed van de verzetsstrijders een kans op overleven gekregen. Zonder deze moedige mensen hadden ook zij op transport moeten gaan naar een van de vernietigingskampen.

De crèche is een prachtige historische roman geworden. Vanaf de eerste bladzijde zit je in het verhaal en leef je mee met Betty Oudkerk. Je leest over alle verschrikkelijke dingen die bij haar op haar pad zijn gekomen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Toch wist Betty zich staande te houden en werd ze een zeer sterke vrouw, die zich met veel moed en humor en acteren staande wist te houden onder soms zeer moeilijke omstandigheden.
Zoals bijvoorbeeld wanneer ze de Schouwburg in moet, om daar vaders en moeders te overtuigen dat ze een van hun kinderen aan de kinderverzorgsters moeten afstaan, zodat ze een kans hebben om te ontsnappen. Wanneer de ouders akkoord gaan, moeten ze meer kinderen naar buiten proberen te smokkelen dan er werkelijk op de lijst genoteerd staan.

Ik vond het boek erg indrukwekkend. Elk hoofdstuk begint met een kort stukje tekst over wat er zich op dat moment heeft afgespeeld. Hierdoor word je er keer op keer als lezer op gewezen dat het hier om een waargebeurd verhaal gaat. Dat is knap gedaan. Want omdat de rest van het boek als een roman wegleest en je natuurlijk wel weet dat alle gruwelijkheden werkelijk hebben plaatsgevonden, maar je tijdens het lezen zo met Betty meeleeft, zou je dit bijna kunnen vergeten. Juist deze stukjes zetten je weer even met beide benen op de grond.

Elle van Rijn weet de emoties erg goed op de lezers over te brengen. Soms zat ik echt met kippenvel of een brok in mijn keel te lezen. Vooral met wat er met Remi, mevrouw Pimentel en aan het einde met een klein jongetje gebeurde. Deze laatste gebeurtenis zorgde ervoor dat Betty bijna zelf aan haar einde kwam. Toch doet deze gebeurtenis zich haar realiseren dat er ook goede mensen aan de andere kant zaten.

“Het besef komt vertraagd bij me binnen. Meneer Pos heeft me gered. Hij heeft zich aan zijn woord gehouden dat ik bij hem terecht kon. Zouden er daadwerkelijk goede mensen aan de andere kant zitten?”– Elle van Rijn

De crèche is een schitterende historische roman die gebaseerd is op het waargebeurde verhaal van Betty Oudkerk, kinderverzorgster van de Joodse crèche. Zodra je erin begint te lezen, heeft het verhaal je in zijn greep en laat je achter elkaar doorlezen, totdat je het boek uit hebt. Want het verhaal laat je nooit meer los en zal voor altijd bij je blijven. Om in de woorden van Betty te spreken: “Van de kinderen blijf je af! Die kunnen er niks aan doen wat de volwassenen allemaal uithalen.”


★★★★★
Titel: De crèche | IAuteur: Elle van Rijn | Uitgeverij: Hollands Diep | Categorie: historische romans | Verkrijgbaar als: paperback en e-book | 336 pagina’s | ISBN13: 9789048854974 | Verkrijgbaar sinds: 26 november 2020 | Recensent: Jolanda Kalkman | Datum recensie: 14-01-2021  | Prijs paperback: €22,99 en  e-book: € 9,99 | Bestellen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.