Recensie Steen door recensent Pierre Peeters:
Historische schets van Gent in de dertiende eeuw!

Als historica heeft Bieke Roose een erg mooi debuut afgeleverd.
Steen gaat over meester-metselaar Martin d’Antoing die met zijn gevolg, metselaars en steenhouwers, naar het welvarende Gent trekt, waar hij een kerk wil (ver)bouwen.

Het verhaal start in de zomer van 1225 toen Martin d’Antoing aan het werk was in de burcht van en voor edelman Enguerrand de Coucy. Als een dief in de nacht nam hij in de vroege morgen met zijn gezelschap de vlucht.

Op zijn trip stuit hij bij Gavere op een gevecht tussen negen mannen in zwarte kledij tegen vijf mannen in diepblauwe kledij. Vastberaden roept hij de vechters tot de orde. Hij komt te weten dat het dispuut handelt over een geschil dat al jaren aansleept en een vete ontketende tussen beide partijen. Na wat over en weer gepraat blazen de in zwart gehulde mannen eindelijk de aftocht.
Jan Borluut, leider van het andere kamp, is meester d’Antoing erg dankbaar. En geluk bij een ongeluk, want meester d’Antoing is op zoek naar de vader van Jan Borluut, nl. Lieven Borluut aan wie hij zijn bouwplannen kenbaar wil maken.

Als ze uiteindelijk Gent bereiken, ziet Martin d’Antoing voor het eerst de Sint-Niklaaskerk. Onmiddellijk weet hij dat hij deze Romaanse kerk wil aanpakken. Hij ziet dat eerdere verbouwingen stilliggen en hoopt Lieven Borluut ervan te overtuigen om de opdracht binnen te halen deze kerk om te bouwen in Nieuwe Stijl. Hij hoopt dat Lieven Borluut mee wil gaan in zijn plannen en ervoor kan zorgen dat de Schepenraad groen licht geeft voor de verbouwing en de nodige fondsen wil voorzien.

Lieven Borluut brengt de zaak voor de Schepenraad, die aandachtig luistert naar de plannen van Martin d’Antoing en verneemt dat hij heeft gewerkt aan de kathedraal van Laon, bouwtechnisch een meester is en als een vader voor zijn werknemers en hun gezin zorgt.
De leden van de Schepenraad zijn overtuigd en volgen Lieven Borluut in zijn verzoek. Meester-metselaar d’Antoing kan aan de slag aan de Sint-Niklaaskerk. Jan Borluut wordt tegen zijn zin aangesteld als opvolger van de werken.

Anna d’Antoing, dochter van de meester-metselaar, is een erg leergierig meisje en is vol interesse in het werk van haar vader. Zij vindt het spijtig dat zij als meisje niet mag studeren en enkel goed bevonden wordt om later een man te dienen en kinderen te baren. Ondanks haar veertien jaar oogt zij wat ouder en Jan Borluut valt voor haar. Zij moet echter niets weten van deze patriciër. Jan Borluut doet er echter alles aan om in haar gunst te komen. Hij schenkt en leent haar boeken, maar wanneer Anna zijn liefde niet beantwoordt, neemt hij haar met geweld. Anna raakt zwanger en vlucht naar het klooster.

Enguerrand de Coucy maakt jacht op zijn vroegere bouwmeester, doch in Gent vangt hij bot. De patriciërs staan als een blok achter Martin d’Antoing. De edelman moet noodgedwongen afdruipen, maar zint op wraak en vergelding.

Kan de meester-metselaar zijn levensdroom afwerken? Hoe vergaat het Anna in het verwerven van kennis? Hoe gaat het verder met de woedende edelman Enguerrand de Coucy?

Bieke Roose geeft met dit boek een fantastische kijk op het Gent van de dertiende eeuw. Als je enigszins bekend bent met het huidige Gent, haal je de aangehaalde plaatsen en locaties zo voor de geest.
Hoofdthema in het boek is vooral de verbouwing van de Sint-Niklaaskerk. De ongelijkheid tussen man en vrouw, het standenverschil en de macht van de kerk worden evenmin uit de weg gegaan. Een liefdesverhaal met rivalen kon evenmin ontbreken.

De auteur heeft een mooie, vlotte en beschrijvende schrijfstijl. Het boek leest lekker weg en is een aanrader voor liefhebbers van historische romans en is zeker een must voor een Gentenaar.
Als historica weet de schrijfster perfect wat de gebruiken van een stad en zijn bevolking in de 13e eeuw waren. Dat ze tevens een ver doorgedreven onderzoek pleegde, blijkt uit de bibliografie die achteraan het boek is gevoegd.
Pluspunt is de historische duiding en verantwoording achteraan het boek.
Minpunt is het ontbreken van een kaart van Gent tijdens de dertiende eeuw. Dit zou het lezen voor niet-Gentenaars wat hebben verduidelijkt.

Voor het mooie onderwerp, voor de doorgedreven research, voor de fijne schrijfstijl geef ik dit historische debuut graag vier (4) sterren.

★★★★
Titel: Steen | Auteur: Bieke Roose | Uitgeverij Kramat | Categorie: Historische romans | Uitvoering: paperback | 367 pagina’s | ISBN13: 9789462420991 | Verkrijgbaar sinds: juni 2019 | Recensent: Pierre Peeters | Datum recensie: 20-07-2019 | Prijs: €22,- | Bestellen