Duivelskruid

Het lot van een transman begin 20e eeuw

Olivia Barents is zeer ongelukkig met haar lichaam. Vol overgave besluit ze, verkleed als jongeman, af te reizen naar het veelbelovende Amerika. Als ze genoeg geld bij elkaar heeft, vertrekt ze stiekem als Olivier naar Rotterdam om zich daar in te schepen. Maar al op de kade van de Holland-Amerika Lijn ontdekt Olivier dat zijn droom ten einde is, hij is beroofd en niet meer in staat te betalen voor de overtocht. Gedesillusioneerd zwerft hij door Rotterdam, bang onverrichterzake weer naar huis te moeten gaan, maar dan wordt hij ontdekt door Herman, een tuinman van een rijke familie, bij wie hij voorlopig onderdak krijgt.

Olivier vervangt daar naar volle tevredenheid Herman, die door zijn dronkenschap drie maanden op non-actief wordt gesteld. Het kost hem wel veel moeite te verbloemen dat hij eigenlijk met een vrouwenlichaam door het leven gaat. Maar “man” moedig richt hij zich op zijn nieuwe baan. Natuurlijk gaat dit met de nodige avontuurlijke gebeurtenissen en verwikkelingen gepaard. Barbara Veenman weet dit met de nodige humor te beschrijven. Het boek leest dan ook als een trein, haar schrijfstijl is helder en toegankelijk. Ze weet de sfeer uit het begin van de 20e eeuw goed te verwoorden. Zeker, hoe de vrouwenemancipatie pas in de kinderschoenen stond en meisjes alleen maar een toekomst als huisvrouw tegemoet konden zien.

Het thema in Duivelskruid, transgender zijn al rond 1920, wordt goed uitgediept. Door de luchtige stijl wordt het een vermakelijk verhaal, maar de diepe onderlaag komt eveneens goed naar voren. Het boek wordt pas echt spannend als een jonge vrouw Charlotte, een vooruitstrevend persoon, plotseling verdwijnt. Olivier ontdekt wat de ware toedracht is en wat er zich heeft afgespeeld. Door de familie wordt hij daardoor op handen gedragen. Zijn leven krijgt veel meer inhoud.

De personages zijn duidelijk neergezet, met een lichte ironie voor de tijdsgeest begin vorige eeuw. Maar daardoor blijft het boek luchtig, wordt het tijdsbeeld goed benadrukt en komt de positie van de vrouw goed uit de verf. Duivelskruid is een historische roman met een ironische ondertoon die wel een goed beeld geeft van de transgenderproblematiek. Echt een aanrader voor de liefhebber van de wat minder zware historische roman, waarin wel heel veel uit die tijd op een aangename manier wordt verteld.

★★★★